Financiën

Nij Begun Sociale Agenda

In de regio is voor de Sociale Agenda van Nij Begun in 2025 een convenant gesloten tussen de deelnemende gemeenten en de Provincie Groningen waarin onder meer is vastgelegd dat de regio gezamenlijk de 16 maatregelen van de Sociale Agenda gaat uitvoeren waarbij wij als kassier voor de regio optreden. Hiervoor is in 2025 29,9 miljoen euro aan ons uitgekeerd door het Rijk als Decentralisatie Uitkering. Hiervan is in dit deelprogramma 28 miljoen verantwoord. het restant 1,9 miljoen is verantwoord in deelprogramma 2.2 Veiligheid.

Voorziening wethouderspensioenen (APPA)

Vanaf 2028 worden pensioenen van politieke ambtsdragers ondergebracht bij het pensioenfonds ABP. De gemeente had echter nog een groep van 11 ambtsdragers waarvan het pensioen uit de exploitatie werd gedekt. Voor deze groep moet vanwege de gewijzigde wetgeving nu incidenteel een extra dotatie aan de voorziening worden gedaan, zodat het kapitaal in 2027 kan worden overgedragen aan het ABP.
Voor het bepalen van het kapitaal dat moet worden overgedragen aan het ABP worden andere uitgangspunten gehanteerd dan voor het actualiseren van de voorziening. Volgens de huidige berekeningen moet er 20% extra kapitaal in de voorziening worden gestort. Het gaat om een voorlopige berekening, bij de overdracht van het kapitaal in 2027 zal bekend worden wat het daadwerkelijke bedrag zal zijn.
Daarnaast is in de begroting 2025 rekening gehouden met de uitbetaling van wethouderspensioenen in 2025 uit de voorziening. Bij de jaarrekening is een berekening gemaakt van de benodigde dotaties en vrijval op de voorziening op basis van actuariële waardeberekeningen.

Nieuwkomers

Bij de mei- en septembercirculaire 2025 is incidenteel 786 duizend euro beschikbaar gesteld vanuit het “Faciliteitenbesluit opvangcentra”. Dit budget wordt ingezet voor een participatie- en integratieplan. Het opstellen van dit plan kost tijd waardoor de uitgaven in 2026 zullen plaatsvinden
Daarnaast zorgt een bezuiniging op o.a. beveiliging en huisvesting tot een voordeel aan de lastenkant. En verder leidt de opening van een nieuwe opvanglocatie aan de Trompsingel tot extra inkomsten vanuit het Rijk.

Nieuwkomers (kredieten)

Vanuit programma Nieuwkomers worden werkzaamheden verricht voor de COA-locatie aan de St. Petersburgweg. Door een gewijzigde fasering en vertraging van de werkzaamheden zijn de kosten hoger dan begroot. Er is hiervoor een aanvullend krediet aangevraagd bij de raad, maar de begroting is niet gewijzigd, waardoor nu een resultaat ontstaat. Doordat bijna alle baten bij het COA in rekening kunnen worden gebracht is het effect per saldo nagenoeg neutraal.

Concerneffecten gemeentefonds

Het resultaat van 1,4 miljoen wordt veroorzaakt door het concerneffect van de decembercirculaire 2024 en de meicirculaire 2025. Het structurele effect wordt verwerkt in het meerjarenbeeld.

Dekking Strategische Investeringsagenda (SIA) structureel

Er is minder dan begroot uitgegeven vanuit de financiële reservering SIA doordat er voor een van de projecten pas begin 2026 een raadsvoorstel gemaakt kon worden.

Taakstellingen

De taakstelling armoede en schulden (444 duizend) en de begrotingstaakstelling van 600 duizend euro zijn in 2025 niet formeel ingevuld en lopen derhalve in het rekeningresultaat.

Wijkvernieuwing

Voor de wijkvernieuwing stellen we iedere twee jaar nieuwe integrale uitvoeringsprogramma's op. Dit doen we altijd samen met onze maatschappelijke partners en met grote betrokkenheid van bewoners. In 2025 hebben we deze gemeentelijke inzet uitgewerkt in de nieuwe uitvoeringsprogramma’s Wijkvernieuwing op z'n Groningen 2025-2026 .
Het merendeel van de geplande activiteiten is in 2025 uitgevoerd. Enkele onderdelen hebben vertraging opgelopen, veelal vanwege bewuste verschuivingen in de planning om betere afstemming in de wijken te realiseren. Daarnaast is er volledig gebruik gemaakt van rijksmiddelen voordat eigen middelen zijn ingezet.

Wijkontwikkeling

In Hoogkerk is gestart met het experiment Burgerbegroting Sterk Hoogkerk . Hierbij worden elk jaar nieuwe ideeën en initiatieven voor een begroting opgehaald. Via een zorgvuldig op dialoog gericht proces wordt door de bewoners van Hoogkerk eind van het jaar de begroting van het daaropvolgende jaar bepaald.
In 2025 waren hiervoor geen aanvullende middelen beschikbaar en hebben we de kosten voor dit experiment grotendeels kunnen dekken uit de bestaande gebiedsbudgetten. Per saldo leidt dit tot een totaal nadelig resultaat van 181 duizend euro.
Per gebied is dit resultaat als volgt opgebouwd:

Realisatiestimulans NPLV Groningen-Noord

De Realisatiestimulans heeft als doel gemeenten financieel te ondersteunen bij het realiseren van betaalbare woningen onder meer in aandachtsgebieden die aangesloten zijn het Nationale Programma Leefbaarheid en Veiligheid (NPLV). De middelen worden via een specifieke uitkering (SPUK) beschikbaar gesteld door het Rijk. De uitkering per woning wordt toegerekend aan en verantwoord in het jaar waarin de bouw van de woning is gestart. In 2026 ontvangen we de middelen op basis van het aantal woningen opgenomen in onze verantwoording over 2025.
Daarnaast ontvangen we voor het NPLV-gebied Groningen-Noord een bijdrage voor de inrichting van de openbare ruimte en collectieve maatschappelijke voorzieningen (ORV). Ook bevat deze aanvullende bijdrage middelen voor de versterking van de gemeentelijke capaciteit.
In 2025 leidt dit tot hogere baten van ca. 3,9 miljoen euro omdat deze regeling pas in november 2025 definitief is vastgesteld en de financiële effecten daarvan niet meer in onze begroting konden worden verwerkt.

Versterken en vernieuwen - lumpsum

In 2025 bedraagt het tekort op de lumpsum voor het programma Versterken en vernieuwen ca. 0,5 miljoen euro. Dit tekort wordt met name veroorzaakt door formatieuitbreiding en niet-begrote loon- en prijsontwikkelingen.
Via de decembercirculaire 2025 hebben we van het ministerie van BZK middelen ontvangen om dit tekort op te vangen.

Blok B

Onder de subsidieregeling blok B vallen onder meer het funderingsherstel in Woltersum, de regeling Energieneutraal Ten Post en het project sloop/nieuwbouw Ommelanderstraat/Blinkerdlaan in Ten Boer. Voor de uitvoering van deze regeling is subsidie van het Rijk ontvangen. In de begroting 2025 verwachtten wij hiervoor 7,9 miljoen euro aan subsidies te beschikken. Het daadwerkelijk beschikte subsidiebedrag in 2025 was ca. 6,5 miljoen euro. Dit lagere beschikte bedrag wordt met name veroorzaakt door opgelopen vertraging bij het project sloop/nieuwbouw Ommelanderstraat/Blinkerdlaan. De verwachting was dat een deel in 2025 en een deel in 2026 zou worden uitgevoerd. Doordat het overleg met de betrokken bewoners meer tijd vergt, zal dit project nu in 2026 worden uitgevoerd.

Batch 1588

Voor de uitvoering van de subsidieregeling 'Versterkingsopgave Groningen Batch 1588' is het Samenwerkingsverband Noord-Nederland (SNN) de uitvoeringsorganisatie die voor de gemeente Groningen deze subsidies verstrekt. In 2024 was de verwachting dat deze regeling volledig afgerond zou zijn, echter in 2025 is nog een aantal woningen opgeleverd. De afrekening met SNN vindt plaats in 2026.

Bloeiend perspectief

In 2024 hebben we vanuit het Nationaal Programma Groningen (NPG) subsidie ontvangen voor het project Bloeiend Perspectief (4,6 miljoen euro). Dit is een gebiedsgericht programma, gericht op het stimuleren van de biodiversiteit en klimaat-adaptief maken van het landschap en het inrichten van een gezonde leefomgeving in Ten Boer en omstreken. In 2025 hebben we hiervoor 1,3 miljoen euro begroot. Van de beschikbare middelen resteert eind 2025 ca. 0,6 miljoen euro, met name door vertraging van geplande werkzaamheden.

Overige verschillen

Overige verschillen tellen op tot een nadeel van 269 duizend euro.

Omschrijving samenwerkingsverband