Rechtmatigheid
De financiële verordening bepaalt dat onrechtmatigheden vanaf € 500.000 (rapporteringsgrens) worden toegelicht in de paragraaf bedrijfsvoering. Hieronder beschrijven wij de bevindingen ten aanzien van het begrotingscriterium, het voorwaardencriterium en het misbruik- en oneigenlijk gebruik criterium (M&O).
Begrotingscriterium
Financiële beheershandelingen, die ten grondslag liggen aan de baten en lasten, en ook de balansposten, moeten tot stand zijn gekomen binnen de geautoriseerde begroting (begrotingscriterium). Uitgangspunt is het niveau waarop de raad de investeringen en budgetten in de begroting (deelprogramma’s) geautoriseerd heeft.
We hebben voor 8,6 miljoen aan lastenoverschrijdingen geconstateerd. Hiervan wordt € 4,6 miljoen als acceptabel aangemerkt, omdat hier direct gerelateerde baten tegenover staan of omdat de lastenoverschrijding past binnen het bestaande beleid maar wordt veroorzaakt op een moment dat er geen begrotingswijziging meer mogelijk was.
1. Begrotingsrechtmatigheid | Fouten | Onduidelijkheden | |
A. | Overschrijding lasten deelprogramma's | 7.518 | 0 |
|---|---|---|---|
B. | Overschrijding investeringsbudgetten | 1.045 | 0 |
C. | Ongeautoriseerde reservemutaties | 0 | 0 |
D. | Overige afwijkingen niet tijdig gewijzigd in de begroting/gemeld aan raad | 0 | 0 |
Totaal begrotingsonrechtmatigheden | 8.563 | 0 | |
Op te nemen in rechtmatigheidsverantwoording | |||
E. | Acceptabel deel overschrijdingen A en B volgens financiële verordening (zie bij toelichting baten en lasten) | 4.647 | 0 |
Resterende begrotingsonrechtmatigheden | 3.916 | 0 | |
Waarvan toegelicht > € 500.000 | 3.140 | 0 | |
Alle lastenoverschrijdingen zijn op deelprogramma niveau toegelicht in het overzicht begrotingsoverschrijdingen . De overschrijdingen op investeringsbudgetten hebben betrekking op 11 investeringen (zie overzicht investeringen ). Géén van deze investeringen heeft individueel een overschrijding van meer dan € 500.000.
Voorwaardencriterium
Het voorwaardencriterium is het criterium van rechtmatigheid, dat betrekking heeft op de eisen die worden gesteld aan de uitvoering van de financiële beheershandelingen. De voorwaarden zijn afkomstig uit wet- en regelgeving, zoals vastgelegd in het normenkader en hebben betrekking op de aspecten recht, hoogte en duur.
2. Rechtmatigheidsbevindingen voorwaardencriterium | Fouten | Onduidelijkheden | |
A. | Europese aanbestedingen | 9.542 | 0 |
|---|---|---|---|
Totaal onrechtmatigheden voorwaardencriterium | 9.542 | 0 | |
Onderstaand is aangegeven welke verbeteracties zijn ingezet om bevindingen in de toekomst te voorkomen:
A. Europese Aanbestedingen: Van de € 9,5 miljoen aan onrechtmatigheden wordt € 8,6 miljoen veroorzaakt door één IT-contract. Hierbij heeft er een wezenlijke wijziging plaatsgevonden ten opzichte van het oorspronkelijke contract. De overige onrechtmatigheden betreffen drie contracten waarbij de individuele fout in 2025 onder de € 500.000 blijft.
Bij alle uitgaven boven de € 25.000 is de standaardprocedure dat er door de budgethouder een inkoopstartformulier wordt ingevuld. Hierdoor wordt de inkoopafdeling voorafgaand ingeschakeld en kan een advies uitbrengen of het type procedure dat gevolgd dient te worden. We brengen dit voortdurend in de organisatie onder de aandacht. Daarnaast monitoren we dit per kwartaal achteraf door middel van een spendanalyse, om te toetsen of uitgaven correct zijn geclusterd en of (Europese) aanbestedingsregels zijn nageleefd.
Misbruik en oneigenlijk gebruik (M&O) criterium
Het misbruik en oneigenlijk gebruik-criterium is het criterium van rechtmatigheid, dat betrekking heeft op het voorkomen, detecteren en corrigeren van misbruik en oneigenlijk gebruik van gelden en gemeentelijke eigendommen bij financiële beheershandelingen. Het College van B&W heeft hierop beleid vastgesteld, welke in is gegaan per 1 januari 2023. Er zijn in 2025 geen onrechtmatigheden geconstateerd met betrekking tot dit criterium.
3. Rechtmatigheidsbevindingen misbruik & oneigenlijk gebruik criterium | Fouten | Onduidelijkheden | |
A. | Verstrekte uitkeringen | 0 | 0 |
|---|---|---|---|
Totaal rechtmatigheidsfouten M&O criterium: | 0 | 0 | |
A. Verstrekte uitkeringen: Bij M&O gaat het om derden die (bewust of onbewust) misbruik of oneigenlijk gebruik maken van onze (gemeentelijke) regelingen. Bij de verstrekking van bijstand (op grond van o.a. de Participatiewet, IOAW, IOAZ) is in 2025 geconstateerd dat er onrechtmatig uitkeringen zijn verstrekt van in totaal € 958 duizend. De Kadernota Rechtmatigheid 2025 van de Commissie BBV geeft aan dat als deze onrechtmatige verstrekkingen zijn teruggevorderd, deze niet als onrechtmatigheid meetellen. Wel dienen deze te worden toegelicht. Verhoudingsgewijs is het bedrag aan onrechtmatige uitkeringen een klein percentage van het totaal van verstrekte uitkeringen. Er zijn diverse controlemaatregelen getroffen om misbruik en oneigenlijk gebruik tegen te gaan. De onrechtmatigheden in de verstrekkingen komen door bijvoorbeeld het niet (tijdig) opgeven van belastbaar inkomen, het verzwijgen van inkomsten en vermogen, het niet doorgeven van een verhuizing of door het verzwijgen van samenwoning. Deze oorzaken vallen buiten onze beïnvloedingssfeer. De signalen over deze onrechtmatigheden komen achteraf bij ons binnen vanuit onder andere het inlichtingenbureau en zijn door ons raadpleegbaar in systemen. Alle onrechtmatige verstrekkingen zijn teruggevorderd en als zodanig in de jaarrekening verwerkt.